قدر اين ماه نازل شد كلام الهى كه : إِنَّا أَنْزَلْناهُ فِي لَيْلَةِ الْقَدْرِ « 23 » ، و در ليلة القدر نازل مىشود تمام احكام ايّام سنه بر امام عصر ( ع ) ، و در اين ماه درهاى جحيم بسته است ؛ كه كنايت از بسته شدن ابواب طبيعت است ، و باز است ابواب بهشت ؛ كه كنايه است از باز بودن ابواب قلب بدعا و تلاوت و اذكار . و هرگاه تهاون و سستى نمايد در « رمضان » ، بداند كه حقّ تعالى نيز تهاون و خوارى مىفرمايد به عمل عبد ؛ چنان‌كه حضرت رسول ( ص ) مىفرمايد كه : « من هان عليه تعبّده كان ذلك على اللّه اهون » « 24 » ، ديگر حضرت مىفرمايد كه : « ربّ صائم ليس له من صيامه الّا الجوع و العطش » « 25 » ، و نيز روايت شده است از آن حضرت كه شكايت كردند بعضى از اصحاب از جهد و شدّتى كه ايشان را بود ، فرمودند : « ما هذا الشّكوى ؟ قد كان قبلكم من يمشط بامشاط الحديد لحمه و جلده » « 26 » . پس مجادله و محاربه كند با نفس بر تيغ جوع ، و بكشد نفس را به امساك از شهوات ، و مطاع كند هوا و خواهش حكم الهى را بر هوا و خواهش و حكم نفسانى خود ، و خارج سازد خود را از حزب اهل هوا كه : أَ فَرَأَيْتَ مَنِ اتَّخَذَ إِلهَهُ هَواهُ . و بدان كه صوم را سه مرتبه است ؛ اوّل : صوم اهل نفس كه عوام‌ّاند ، دوم : صوم اهل عقل كه خواص‌ّاند ، سيم : صوم ارباب قلوب كه خاص‌الخاص‌ّاند . امّا صوم

--> ( 23 ) - همانا كه ما آن را ( قرآن را ) در شب قدر فروفرستاديم : سورهء 97 آيهء 1 ( 24 ) - آن‌كس كه عبادتش در نظر او خوار و بىمقدار شمرده شود در نزد حقّ چنان عملى خوارتر و بىمقدارتر است . ( 25 ) - چه بسا روزه‌دارى كه براى او از روزه جز تحمّل گرسنگى و تشنگى چيزى نباشد . ( 26 ) - اين چه شكايتى است كه مىكنيد ؟ ! ( در صورتى كه ) پيش از شما ( در امّت‌هاى پيشين ) كسانى بوده‌اند كه با شانه‌هاى آهنين گوشت و پوست آنان را شانه مىكردند ( و مجروح مىساختند ) .